Sunday, 31 May 2020

Ψυχολογία στην καθημερινότητα | Τώρα που τελείωσε ο αναγκαστικός εγκλεισμός

Έχουμε διανύσει μια σχετικά μακρά χρονική περίοδο εγκλεισμού προκειμένου να προστατεύσουμε τον εαυτό μας, τους άλλους αλλά και το σύστημα υγείας που δυστυχώς αδυνατούσε να υποστηρίξει το ενδεχόμενο μαζικής νόσησης του πληθυσμού. Όλο αυτό το διάστημα, αναπόφευκτα, οι σκέψεις και οι συζητήσεις περιστράφηκαν γύρω από την προσδοκία της λήξης του αναγκαστικού περιορισμού, όπου το να κυκλοφορούμε ελεύθερα, να συναντάμε αυτούς που επιθυμούμε και να κινούμαστε χωρίς να ζητάμε άδεια επανήλθε πλέον στα παλιά δεδομένα. Περιμέναμε με ανυπομονησία τη στιγμή που η βόλτα στο πάρκο, στη θάλασσα, η επίσκεψη στο κοντινό χωριό ή στο εξοχικό μας, δεν θα αποτελούσε παρανομία ούτε θα επέσυρε πρόστιμα, επισφραγίζοντας την επαναφορά της ζωής μας στους παλαιούς, συνηθισμένους της ρυθμούς.

Πόσο ανέμελη ωστόσο είναι η σκέψη μας τώρα, όταν όλα όσα αρκούμασταν να ικανοποιούμε νοερά είναι πλέον εφικτά χωρίς να πρέπει να μηχανευτούμε δικαιολογίες ή να παρηγορηθούμε προσμένοντας την εκπλήρωσή τους;



Η καραντίνα έχει τυπικά τελειώσει, ωστόσο φαίνεται ότι κινδυνεύει να αφήσει το στίγμα της για καιρό. Όχι μόνο σα μια ζοφερή ανάμνηση ή σαν μια χρήσιμη υπενθύμιση του τι είναι σημαντικό και τι όχι, σαν αφορμή για αναθεώρηση προτεραιοτήτων και σπουδαιοτήτων, όπως συχνά έχει ειπωθεί. Αλλά κυρίως σε σχέση με έννοιες όπως ο φόβος και ο κίνδυνος, η αμφιβολία και η ανασφάλεια στην προσέγγιση με τους ακριβοθώρητους άλλους. Αυτό που όλο αυτόν τον καιρό έμοιαζε τόσο να μας έχει λείψει, η πολυπόθητη ανθρώπινη επαφή, η δυνατότητα συγχρωτισμού σε καφέ, εστιατόρια, παραλίες και χώρους θεαμάτων, τώρα που πλέον είναι επιτρεπτή και διαθέσιμη επιλογή, πιθανόν συνεχίζει να μοιάζει ύποπτη και επισφαλής, περισσότερο από όσο φανταζόμασταν. Άλλωστε η ανησυχία για την υγεία μας θα παραμείνει ενεργή για αρκετό διάστημα, είτε σαν μακρινή ανάμνηση, είτε σαν σενάριο που κινδυνεύει να αναβιώσει ανά πάσα στιγμή, καθιστώντας την εγγύτητα προς τους άλλους δικαιολογημένα ύποπτη.

Ωστόσο, όσο θεμιτές ή ρεαλιστικές κι αν είναι οι παραπάνω ανησυχίες, κινδυνεύουν συγχρόνως να τροφοδοτήσουν καταδιωκτικές αγωνίες αναφορικά με την επαφή μας με τους άλλους, που έχουν τις ρίζες τους σε πιο προσωπικές εμπειρίες. Στις ανθρώπινες σχέσεις προκύπτουν συχνά συναισθήματα θυμού ή παράπονα που παραμένουν ανεπεξέργαστα, που δεν αποδυναμώνονται ή που δεν παίρνουν επαρκείς απαντήσεις, και τα οποία αναζωπυρώνονται σε κάθε ενδεχόμενη νέα επαφή. Όταν η συνθήκη που ζούμε επικροτεί ή επιβάλλει την κοινωνική απομάκρυνση, αναπόφευκτα τα άγχη και οι ανασφάλειες που με τον έναν ή τον άλλον τρόπο είχαμε καταφέρει να καθησυχάσουμε, έρχονται ξανά στο προσκήνιο, αποδυναμώνοντας τον αντίλογο απέναντι σε προϋπάρχουσες αρνητικές σκέψεις και βιώματα. Άνθρωποι για τους οποίους οι κοινωνικές επαφές και η επικοινωνία απαιτούσε κόπο και ήταν συνυφασμένη περισσότερο με το φόβο παρά με τη χαρά, καλούνται να ξαναπείσουν τον εαυτό τους για την εμπιστευσιμότητα των άλλων, να εκτεθούν στην αναστάτωση που προκαλεί η  κοινωνική προσέγγιση, να μαλακώσουν την ματιά τους ώστε να μην εκλαμβάνουν τον άγνωστο ως απειλή.

Το στοίχημα για τον καθένα μας είναι να καταφέρει να (ξανα)ξεχωρίσει το προσωπικό από το αντικειμενικό. Να διακρίνει πώς τα γεγονότα που συμβαίνουν γύρω μας αναπόφευκτα ευνοούν μια μεροληπτική ερμηνεία υπέρ θέσεων και συμπερασμάτων στα οποία είχαμε ήδη καταλήξει, ενισχύοντας προϋπάρχοντες φόβους και ανασφάλειες, που υπό τον μανδύα της γενικής σύστασης μετατρέπονται από σκέψεις προς αμφισβήτηση,σε ατράνταχτες βεβαιότητες. Μόνο όταν δώσουμε στον εαυτό μας το περιθώριο να τα αμφισβητήσει, θα μπορέσουμε να βγούμε πραγματικά από την καραντίνα. Διαφορετικά, κινδυνεύουμε να παραμείνουμε εγκλωβισμένοι μέσα σε αυτήν, αναβιώνοντας και δικαιώνοντάς την με κάθε αφορμή.

Browse by keyword / Βρείτε αυτό που ψάχνετε

Activism Amfissa An Athenian Outsider Andros Animation & Comics Antiparos Art Fairs Art Therapy ArtMarket Athens Auctions Audio/Video Australia Awards Books&Manuscripts Call for entries & Competitions Ciné qua non Cinema Collage Collectives Columnists: www treasures Commentary & Documentation Conferences CulturalContent/Tourism Cyprus DESIGN Digital Art Documentary EDITO ElefsisCultureCapital ENGLISH Fashion Festivals & Biennales Florina Fundraising Gastronomy Halkida Iconography Ioannina Jewllery Lesvos Lifestyle London Calling Multimedia & Installations Art Museums Myconos Naxos News Opera Performance Printmaking Projects Restoration/Συντήρηση Rethymnon Retrospective Sculpture & Ceramics Shqipëri StreetArt Symposiums Syros Tattoo Teri Paschos Thessaloniki Venue Virtual Watercolor whoISwho Workshops & Masterclasses Αγρίνιο Αίγινα Αίγιο Αλεξανδρούπολη ΑΝΑΦΗ ΑνδριανήΤζίμα Άνδρος ΑΝΤΙΚΑ Αντίπαρος ΑΠΟΨΗ Άργος Αρχαιολογία Αρχιτεκτονική Βέροια Βόλος Γειτονιές ΔΗΜΗΤΡΙΑ Δημοπρασίες Διαλέξεις/ΔημόσιεςΣυζητήσεις Δίον-Λιτόχωρο Δράμα Εγκαίνια Έδεσσα Ειδικά Θέματα ΕικαστικέςΔράσεις Εκδηλώσεις Εκθέσεις Εκπαίδευση ΕΛΕΥΣΙΝΑ Επίδαυρος Έρευνα Ζάκυνθος Ζωγραφική Ηράκλειο Θέατρο Θρησκεία Ιεράπετρα Ιστορία Ιστορίες για γάτες ΙΩΑΝΝΙΝΑ Καβάλα Καλαμάτα Καστελλόριζο Καστοριά Κέρκυρα ΚΕΦΑΛΟΝΙΑ Κίμωλος Κοζάνη ΚΟΡΟΝΟΪΟΣ Κρήτη Κως Λάρισα Λέσβος Λήμνος Λόγος Μεσολόγγι Μουσική Ναύπλιο Νεκρολογία ΞΑΝΘΗ Ξεναγήσεις Ορεστειάδα Παιδαγωγικά Πάρος Παρουσιάσεις Πάτρα ΠεριΟινουΣκιας Πόρος Πρόσωπα Προσωπικότητες Ρόδος Σάμος Σαντορίνη Σκηνογραφία Σπέτσες Στήλη Άλατος Στυλ & Εποχές Συλλογές Συναυλίες Συνέντευξη ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ Τέχνες Τέχνη Τεχνολογία Τζια ΤΗΝΟΣ Τρίπολη ΥΔΡΑ Υποτροφίες Φλώρινα ΦΟΛΕΓΑΝΔΡΟΣ Φωτογραφία Χανιά Χειροτεχνίες Χίος Χορηγίες Χορός Ψηφιδωτό Ψυχολογία στην καθημερινότητα